fa بررسی وضعیت عوامل مستعدکننده خودمراقبتی و ارتباط آن با رفتارهای خودمراقبتی در بیماران مبتلا به آرتریت روماتوئید مراقبت‌هاي پرستاري Nursing Care پژوهشي Research <strong><em>زمینه و هدف: </em></strong><em>آرتریت روماتوئید (</em><em>RA</em><em>)</em><em> نوعی پلی‌آرتریت التهابی مزمن است که با دوره‌های التهاب در مفاصل شروع می‌شود و ممکن است با خستگی، کاهش وزن، اضطراب و افسردگی همراه باشد. این بیماری </em><em>می‌تواند منجر به ناتوانی و مرگ و میر شود. </em><em>عامل مهم در مدیریت موفق بیماری و کاهش ناتوانی،</em><em> </em><em>رفتارهای خود مراقبتی صحیح و مناسب می‌باشد.</em><em> </em><em>عوامل مستعدکننده خودمراقبتی مشتمل بر آگاهی، نگرش و خودکارآمدی، یک طبقه از سه طبقه کلی عواملی است که مرحله چهارم الگوی پرسید یعنی تشخیص اکولوژیک و آموزشی را تشکیل می‌دهد و مقدم بر تغییر رفتار است. مطالعه حاضر با هدف تعیین وضعیت عوامل مستعدکننده خودمراقبتی در بیماران مبتلا به </em><em>RA</em><em> و چگونگی ارتباط آن با رفتارهای خودمراقبتی بیماران، در شهر یزد انجام گرفته است.</em></p> <p dir="rtl"><strong><em>روش بررسی: </em></strong><em>این مطالعه تحلیلی-مقطعی در مورد 181 نفر از بیماران مبتلا به </em><em>RA</em><em> مراجعه‌کننده به یک مطب پزشک متخصص روماتولوژی در شهر یزد که با استفاده از روش نمونه‌گیری آسان طی سه ماهه اول سال 1387 انتخاب شدند، انجام گرفت. ابزار جمع‌آوری اطلاعات پرسشنامه‌ای بود که عوامل مستعدکننده رفتارهای خودمراقبتی در بیماری آرتریت روماتوئید مشتمل بر آگاهی، نگرش و خودکارآمدی را همراه با رفتارهای خودمراقبتی ارزیابی می‌نمود. داده‌ها با استفاده از آزمون‌های </em><em>ضریب همبستگی اسپیرمن، من‌ویتنی، کروسکال‌والیس و همچنین تحلیل رگرسیون در نرم‌افزار </em><em>SPSS v.11.5</em><em> </em><em>تجزیه و تحلیل شد.</em></p> <p dir="rtl"><strong><em>یافته‌ها:</em></strong><em> </em><em>آزمودنی‌ها به طور متوسط 3/62% نمره قابل اکتساب عوامل مستعدکننده را به دست آوردند که این میزان برای آگاهی 7/71%، نگرش 9/66% و خودکارآمدی 5/47% بود. همبستگی مثبت و معناداری بین رفتارهای خود مراقبتی و متغیرهای نگرش و خودکارآمدی، مشاهده شد ولی بین رفتارهای خودمراقبتی و آگاهی همبستگی معنادار دیده نشد. عوامل مستعدکننده در مجموع نیز همبستگی مثبت و معناداری با رفتارهای خودمراقبتی نشان داد (01/0</em><em>p<</em><em>)</em><em>. عوامل مستعدکننده، 3/39% از تغییرات رفتارهای خودمراقبتی را پیش‌بینی نمود و از میان این عوامل، خودکارآمدی قوی‌ترین پیش‌بینی‌کننده (41/0</em><em>=</em><em>β</em><em>) بود</em><em>.</em></p> <p dir="rtl"><strong><em>نتیجه‌گیری: </em></strong><em>با توجه به توان بالای عوامل مستعدکننده و به خصوص خودکارآمدی در پیش‌بینی انجام رفتارهای خودمراقبتی و نیز پایین بودن سطح خودکارآمدی در این بیماران، در برنامه‌ریزی‌های آموزشی جهت ارتقای رفتارهای خودمراقبتی آن‌ها باید توجه بیشتری به تقویت عوامل مستعدکننده به خصوص خودکارآمدی بشود.</em></p> <p dir="rtl"><em> </em></p></span> <p><strong>Background & Aim:</strong><strong> </strong>Self-care activity is a key factor in managing Rheumatoid Arthritis (RA) in order to reduce disability caused by the disease. Predisposing factors including knowledge, attitude, and self-efficacy are introduced as determinants of self-care behaviors in the forth phase of PRECEDE model, i.e., ecological and educational assessment. This study aimed to assess the relationship between the predisposing factors and self-care behaviors in patients with RA in Yazd, Iran.</p> <p><strong>Methods & Materials:</strong> In this cross-sectional study, a convenience sampling was used to recruit 181 outpatients with RA referred to a rheumatology clinic in Yazd, Iran. Data were collected by conducting interviews with the participants using a survey questionnaire included knowledge, attitude, and self-efficacy, as predisposing factors and self-care behaviors items. Reliability and validity of the instruments were examined and approved. The statistical tests included bivariate correlations, Mann-Whitney U test, and linear regression.</p> <p><strong>Results:</strong> Knowledge, attitude, and self-efficacy scores were 71.7%, 66.9%, and 47.5%, respectively. The total predisposing factors score was 62.3%. There was a significant positive correlation between the self-care behaviors with attitude and self-efficacy. However, there was no significant correlation between the patients&apos knowledge and self-care behaviors. Totally, the measures explained 39.3% of total self-care behaviors variance within which the self-efficacy was the strongest predictor (β=0.41).<strong></strong></p> <p><strong>Conclusion:</strong> Regarding the high power of predisposing factors, especially self-efficacy, in predicting self-care behaviors and the low scores of self-efficacy, health promotion planners should pay more attention to predisposing factors of self-care behaviors especially the self-efficacy in designing health promotion programs.</p> <p> </p> عوامل مستعدکننده، رفتارهای خودمراقبتی، آرتریت روماتوئید predisposing factors, rheumatoid arthritis, self-care 39 51 http://hayat.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-112&slc_lang=fa&sid=1 M Morowatisharifabad محمدعلی مروتی‌شریف‌آباد Yes H Nadrian حیدر ندریان No H Soleimani Salehabadi حسین سلیمانی صالح‌آبادی No SS Mazloomy Mahmoodabad سید سعید مظلومی محمودآباد No M Asgarshahi محسن عسگرشاهی No