fa ارتباط بین خودکارآمدی و موانع درک شده با عملکرد خودمراقبتی در بیماران مبتلا به دیابت نوع دو مراقبت‌هاي پرستاري Nursing Care پژوهشي Research <strong><em>زمینه و هدف: </em></strong><em>با توجه به اهمیت بیماری دیابت و تناقضات نتایج مطالعات پیشین در مورد خودمراقبتی بیماران دیابتی، مطالعه حاضر با هدف تعیین رابطه بین موانع درک شده و میزان خودکارآمدی بیماران با اجرای خودمراقبتی در بین بیماران مبتلا به دیابت نوع دو انجام گرفته است</em><em>.</em><br><strong><em>روش بررسی: </em></strong><em>در </em><em>این مطالعه مقطعی، 128 بیمار مراجعه‌کننده به درمانگاه دیابت مرکز پزشکی خاص وابسته به بنیاد امور بیماری‌های خاص در سال 1387 </em><em>با استفاده از </em><em>روش نمونه گیری آسان انتخاب شدند. </em><em>معیارهای </em><em>ورود به مطالعه عبارت بود از سابقه ابتلا به دیابت</em><em> </em><em>نوع دو </em><em>بیش از یک سال و </em><em>سن بالای 18 سال. </em><em>بعد از تعیین روایی و پایایی پرسشنامه‌ها و تکمیل فرم رضایت شرکت در مطالعه، پرسشنامه‌های</em><em> </em><em>جمعیت‌شناختی</em><em>، موانع مراقبت از دیابت، خودکارآمدی و خودمراقبتی، جهت تکمیل به بیماران داده شد. داده‌ها</em><em> </em><em>با استفاده از آمار توصیفی و تحلیلی </em><em>در </em><em>SPSS v.12</em><em> و نرم‌افزار لیزرل تحلیل </em><em>شدند</em><em>.</em><br><strong><em>یافته‌ها</em></strong><em>: میانگین نمره خودکارآمدی، موانع درک شده و رفتارهای خودمراقبتی به ترتیب 18/2 ، 05/3 و 8/2 و حداکثر نمره قابل کسب برای موارد اول و دوم 5 و مورد سوم هفت بوده است. </em><em>آزمون همبستگی نشان داد که خودکارآمدی با خودمراقبتی همبستگی مثبت معنادار دارد </em><em>(01/0</em><em>p<</em><em> </em><em>و 22/0=</em><em>r</em><em>). </em><em>همبستگی معنادار منفی بین موانع درک شده و رفتارهای خودمراقبتی نیز برقرار بود (001/0</em><em>p<</em><em> </em><em>و 68/0-=</em><em>r</em><em>). </em><em>میزان تحصیلات با خودکارآمدی و خودمراقبتی ارتباط معنادار مثبت داشت. برای تعیین قابلیت پیشگویی این متغیرها بر خود مراقبتی از آنالیز مسیر با روش رگرسیون خطی سریال استفاده شد. مدل نهایی برازش مناسب داشت (36/0=</em><em>Chi-square</em><em> ، 1=</em><em>GFI</em><em> ، 1=</em><em>CFI</em><em> ، 83/0=</em><em>p</em><em> </em><em>، 000/0=</em><em>RMSEA</em><em>)</em><em>.</em><br><strong><em>نتیجه‌گیری: </em></strong><em>نتایج مطالعه نشان داد که میزان رفتارهای خودمراقبتی در بین شرکت‌کنندگان از وضعیت مطلوبی برخوردار نیست و عوامل چندگانه‌ای از متغیرهای دموگرافیک تا متغیرهای روانی بر رفتارهای خودمراقبتی در دیابت تأثیر می‌گذارند. با توجه به قدرت پیشگویی بالای سازه‌های این مطالعه، پیش‌بینی می‌شود که سازه‌های دیگر از نظریه‌های مختلف نیز در رفتارهای خودمراقبتی مؤثر باشند.</em><em></em><br><br><em> </em><p></p></span /> <p><strong>Background & Aim:</strong> Regarding the importance of determining the determinants of diabetes self-care, this study aimed to examine two major determinants of self-care activities, i.e. perceived barriers, and perceived self-efficacy among type two diabetic patients in Tehran, Iran. <br><strong>Methods & Materials:</strong> In this cross-sectional study, 128 patients were recruited to the study using convenience sampling. The validated diabetes instruments were completed by the patients. The included participants aged older than 18 years. Data were analyzed using bivariate correlation and path analysis. <strong></strong><br><strong>Results:</strong> The mean score of the perceived barriers and perceived self-efficacy were 3.05 and 2.18, respectively. The maximum score of self-care was 4.18. There was a positive correlation between self-efficacy and the self-care (r=0.22 <em>P</em><0.01). Positive correlations were also found between education with self-efficacy and self-care (r=0.28 <em>P</em><0.05), (r=0.29 <em>P</em><0.05). There was a negative correlation between perceived barriers and self-care behaviors (r=-0.68 <em>P</em><0.000). Using serial multiple regressions and path analysis, we had a final model (RMSEA=0.05 GFI=0.95 CFI=0.98 <em>P</em>=0.44 and Chi-Square=26.5). This model showed that perceived barriers were the strongest predictor for self-care behaviors. Perceived barriers mediated the effect of self-efficacy on the self-care behaviors. <br><strong>Conclusion:</strong> The intervention efforts that address the studied determinants related to self-care behavior could potentially impact type two diabetic patients&apos self-care activities. These determinants should be mentioned in the program developing.<br><br><strong> </strong></p> خودکارآمدی، خودمراقبتی، دیابت قندی، ایران self efficacy, self-care, diabetes mellitus, determinants 69 78 http://hayat.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-107&slc_lang=fa&sid=1 E Shakibazadeh الهام شکیبازاده No A Rashidian آرش رشیدیان No B Larijani باقر لاریجانی No D Shojaeezadeh داود شجاعی‌زاده Yes MH Forouzanfar محمدحسین فروزانفر No A Karimi Shahanjarini اکرم کریمی شاهنجرینی No